Misdaad Nederland
Overige

Nieuwe wetten Justitie en Veiligheid per 1 januari 2024

Dierenmishandeling en dierverwaarlozing wordt vanaf 1 januari 2024 steviger en doeltreffender aangepakt. Ook het gebruik van persoonsgegevens met als doel te intimideren wordt strafbaar. Verder is het straks mogelijk voor ouders om hun kind een dubbele achternaam te geven. Op 1 januari 2024 treden verschillende wetten in werking op het terrein van Justitie en Veiligheid. Hieronder een overzicht.

Gebruik van persoonsgegevens met als doel intimidatie strafbaar

Het gebruik van persoonsgegevens van een ander te delen met de bedoeling om diegene te intimideren – ook wel doxing genoemd – is vanaf 1 januari strafbaar. Het fenomeen doxing komt veel voor. Persoonlijke gegevens, zoals adressen en telefoonnummers, maar ook privéinformatie over gezinsleden, worden verspreid in appgroepen zodat deze kunnen worden gebruikt om iemand angst aan te jagen. Dit heeft een grote impact op de mensen die op deze wijze belaagd worden. Ze vrezen voor hun veiligheid en die van hun naasten. Ze kunnen niet meer onbezorgd hun mening verkondigen. Of ze zijn niet meer in staat hun functie te vervullen. Dit raakt aan onze fundamentele vrijheden, en aan het functioneren van onze democratische rechtstaat.

Vaak zijn het hulpverleners, politieagenten, journalisten en politici die slachtoffer worden van doxing. Maar ook wetenschappers, opiniemakers of medewerkers van gemeenten krijgen te maken met mensen die hun persoonsgegevens verspreiden of doorsturen met als doel om hen te intimideren. Doxing is niet beperkt tot bepaalde beroepen, mensen kunnen hiermee om allerlei redenen worden geconfronteerd. Denk bijvoorbeeld aan iemand die een foto en telefoonnummer van een ex-partner op een dubieus online forum zet om diegene vrees aan te jagen.

Aanpak dierenmishandeling en dierverwaarlozing steviger en doeltreffender

Dierenmishandeling en dierenverwaarlozing wordt vanaf 1 januari 2024 steviger en doeltreffender aangepakt. Zo worden onder andere de mogelijkheden verruimd om bedrijven te sluiten als het welzijn van dieren wordt bedreigd. Ook komt er een mogelijkheid om een verbod op het houden van dieren als zelfstandige maatregel op te leggen. Daarnaast worden de wettelijke strafmaxima voor onder meer dierenmishandeling en dierverwaarlozing verhoogd naar vijf jaar. Door deze wetswijzigingen kan voortaan sneller en effectiever worden opgetreden bij de aanpak van diermishandeling en dierverwaarlozing.

In ernstige zaken kan aan de verdachte een dierenhoudverbod worden opgelegd. Dit is een zeer effectieve maatregel om nieuw dierenleed te voorkomen. Het houdverbod kan in meer gevallen en voor een langere duur worden opgelegd: in de ernstigste gevallen zelfs levenslang. Overtreding van het houdverbod wordt apart strafbaar gesteld. Hierdoor kan iedere overtreding van het houdverbod lik-op-stuk worden gehandhaafd.

Woning sluiten bij ernstig geweld

Explosies bij woningen, beschietingen van een pand, het gebruik van ernstig geweld bij een gebouw in een woonwijk en buurtbewoners die zich niet veilig voelen door het aantreffen van wapens in een woning. Per 1 januari 2024 is wettelijk geregeld dat burgemeesters de bevoegdheid hebben om in dat soort situaties een woning te sluiten om de openbare orde in een buurt te bewaken. Burgemeesters mochten al een woning sluiten bij ernstige verstoring van de openbare orde door gedragingen die plaatsvinden in die woning. Maar dat is niet in alle gevallen toereikend gebleken. Burgemeesters hebben afgelopen tijd daarom hun toevlucht gezocht tot noodbevelen om de rust te creëren in een wijk. Met de uitbreiding van de sluitingsbevoegdheid kunnen burgemeesters – en ook de gezaghebbers van Bonaire, Sint Eustatius en Saba – voortaan ook een woning sluiten op het moment dat rond het pand de openbare orde ernstig wordt verstoord of daarvoor ernstige vrees bestaat. Verder kan een huurovereenkomst buitengerechtelijk worden ontbonden en onteigening plaatsvinden als een gebouw is gesloten door de burgemeester ter handhaving van de openbare orde.